[home]
[inhoud site][Inhoud bovenbouw][practicum][links]
Termen en begrippen eindexamen biologie Havo - tweede fase 3 cellen en celdeling
Cellen
Cytoplasma
Organellen niet in 2008 en 2009
herkennen (gebruik Binas) en functies kunnen noemen van:
- kern - regeling
- ribosomen - vorming van eiwitten (eiwitsynthese)
- mitochondriën - vrijmaken van energie m.b.v. zuurstof (aërobe dissimilatie)
- bladgroenkorrels (=chloroplasten) - fotosynthese
- endoplasmatisch reticulum - transport
- celmembraan - bescherming, regeling, transport
Plantencellen niet in 2008 en 2009
functies kunnen noemen van:
- plastiden
- bladgroenkorrels (chloroplasten) - fotosynthese
- zetmeelkorrels - opslag reservevoedsel
- kleurstofkorrels (chromoplasten) - kleur geven aan plantendelen
- celwand
- grote vacuole
Celwand en vacuole zorgen samen voor stevigheid - turgor
Celmembraan niet in 2008 en 2009
passief transport - diffusie
diffusie kost geen energie
snelheid beïnvloed door:
- grootte van het oppervlak
- oncentratieverschil
- temperatuur
- afstand
Door celmembraan diffunderen alleen stoffen met kleine moleculen. bijvoorbeeld:
- zuurstof
- koolstofdiovide
- water
osmose
diffusie van water door een (semiselectief) membraan
- van plaats met lage concentratie opgeloste stoffen naar plaats met hogere concentratie
osmotische waarde - wordt bepaald door het aantal opgeloste moleculen
actief transport
- kost energie
- door celmembraan kunnen middelgrote moleculen en ionen (geladen deeltjes) actief opgenomen worden.
bijvoorbeeld:
- glucose (in het algemeen: monosacchariden)
- aminozuren
- K+, Na+, Cl-
- grote moleculen zoals eiwitten en zetmeel kunnen niet door de membranen
Celdeling
niet in 2008 en 2009 stadia celdeling kunnen herkennen (gebruik Binas) en kunnen uitleggen wat er gebeurt
- mitose
voor groei en herstel- meiose 1 en 2
bij vorming geslachtscellen- mitose in de worteltop van een plant
- zie ook vegelijking mitose-meiose
en Chromosomen