Voortplanting
en ontwikkeling van de mens
schoolexamen
Je kent de feiten van de
menselijke voortplanting en ontwikkeling, kent de
toepassing van anticonceptiemethoden, en kan een
beargumenteerde mening geven over de betekenis van
seksualiteit op biologisch, medisch, sociologisch en
persoonlijk vlak.
Benodigde voorkennis uit
onderbouw:
- voortplanting van de
mens.
- gezond gedrag.
Weten en
kunnen
Je kunt:
- met behulp van
anatomische informatie primaire en secundaire
geslachtskenmerken bij de vrouw en de man noemen en
herkennen.
- de functies van de
geslachtsorganen beschrijven
in het bijzonder:
- vorming en transport
van eicellen;
- vorming, opslag en
transport van zaadcellen.
- aangeven dat een eicel
in een eileider bevrucht wordt en dat de innesteling in
de baarmoeder plaatsvindt.
- de functie van placenta,
navelstreng, vruchtvliezen en vruchtwater aangeven.
- de lichamelijke
ontwikkeling van kind naar volwassene beschrijven, zoals
deze in de puberteit plaatsvindt; beschrijven hoe groei
en ontwikkeling door voeding en hormonen beïnvloed
worden.
- de cyclische
veranderingen beschrijven die tijdens de
menstruatiecyclus plaatsvinden en daarbij aangeven welke
hormonen en hormoonklieren bij deze veranderingen zijn
betrokken.
- uitleggen wanneer in de
menstruatiecyclus een vrouw vruchtbaar is.
- een beargumenteerde
mening geven over de betekenis van seksualiteit voor de
mens.
- een beargumenteerde
mening geven over aspecten van seksualiteit zoals:
hetero- en homoseksualiteit, erfelijk en cultureel
bepaalde verschillen tussen man en vrouw en seksueel
geweld.
- een relatie leggen
tussen seksueel gedrag en seksueel overdraagbare
ziekten.
- aangeven dat er
voorwaarden zijn voor een goede vruchtbaarheid
in het bijzonder:
- voeding;
- algemene
gezondheidstoestand;
- lichaamsafwijkingen;
- leeftijd;
- geschikte temperatuur
in de testes;
- milieufactoren zoals
de afwezigheid van toxische stoffen.
- methoden aangeven
waarmee wordt geprobeerd ongewenste kinderloosheid op te
heffen
in het bijzonder:
- kunstmatige
inseminatie;
- in-vitrofertilisatie.
- kennis hebben van en een
beargumenteerde mening geven over het gebruik van nieuwe
voortplantingstechnieken bij de mens.
- de toepassing en het
werkingsprincipe aangeven van de volgende
anticonceptiemethoden en de voor- en nadelen van deze
methoden noemen:
- coïtus
interruptus;
- de pil', de
'prikpil', 'implanon';
- condoom;
- vrouwencondoom;
- spiraaltje;
- pessarium;
- sterilisatie.
- een eigen mening
formuleren met betrekking tot de kwaliteit van het leven
in relatie met ingrepen van de gezondheidszorg.
- een beargumenteerde
mening geven over het toepassen van prenatale diagnostiek
in de gezondheidszorg.
- een eigen standpunt ten
aanzien van genetische modificatie beargumenteren.
Informatie op
bioplek
Overzicht termen en begrippen
Theorie
Voortplantingsorgaan
vrouw
Ovarium
(gedetailleerd)
Voortplantingsorgaan
man
Testis
(gedetailleerd)
Menstruatiecyclus
Bevruchting,
embryologie zoogdieren
Praktische
opdrachten
Practicum
voortplantingsorganen
Praktische
opdracht voortplanting, groei en
ontwikkeling
