[inhoud site][Inhoud bovenbouw][practicum][links]

 

Termen en begrippen eindexamen Atheneum deel 1   Organische stoffen Eiwitten functies structuur herkennen aminozuren peptidebinding (herkennen) Uitleg: aminozuren en eiwitten schematisch aminozuren gedetailleerd Vetten functies structuur herkennen Uitleg: vetten schematisch vetten gedetailleerd Koolhydraten suikers zetmeel cellulose Uitleg: koolhydraten schematisch koolhydraten gedetailleerd DNA zie erfelijkheid ATP functies Ordening niet in 2004 Rijken kenmerken van cellen van de Rijken bacterien schimmels planten dieren Virussen met en zonder omhulsel( envelop) DNA virussen RNA virussen Dieren ongewervelden gewervelden| vissen reptielen amfphibieën zoogdieren vogels warmbloedig=homoiotherm=contstante lichaamstemperatuur bij vogels en zoogdieren) Cel Grondplasma Organellen Ribosomen (functie) Uitleg: transcriptie-translatie translatie golgi-apparaat (functie + herkennen) lysosomen functie mitochondriën (functie + herkennen) bladgroenkorrels (=chloroplast) (functie + herkennen) endoplasmatisch reticulum (functie) Celmembraan bouw fosfolipiden + eiwitten functie membraan eiwitten Uitleg: Animatie membraan Celwand cellulose (+ houtstof ) alleen bij planten turgor plasmolyse Uitleg: plasmolyse 1 rode ui plasmolyse 2 waterpest Vacuole alleen bij planten Osmose passief en actief transport door membraan Uitleg: animatie membraan osmose Diffusie invloed oppervlakte concentratieverschil temperatuur afstand Fagocytose uitleg: Celdeling chromatiden trekdraden initerfase profase metafase anafase mitose kunnen herkennen aan afbeeldingen!!! meiose 1 en 2 kunnen herkennen aan afbeeldingen Uitleg: mitose meiose overzicht mitose/meiose cambium meristeem Celcyclus (mee kunnen werken) Uitleg: Celcyclus Weefsels Plant bastvaten plaats en functie houtvaten plaats en functie cambium plaats en functie Dier been afbeelding herkennen kraakbeen afbeelding herkennen zenuwweefsel afbeelding herkennen dekweefsel(epitheel) afbeelding herkennen bindweefsel herkennen spierweefsel herkennen Organen Plant blad dwarsdoorsneden stengel ligging houtvaten en bastvaten wortel bloem onderdelen + functie Dier Spijsverteringsorgaan mens hart en bloedsomloop Enzymen Bouw Eiwitten coenym Werking PH-optimum T-optimum Stofwisseling Assimilatie Endotherm fotosynthese (brutoformule leren,de rest begrijpen) koolstofassimilatie stikstofassimilatie Uitleg: gaswisseling blad fotosynthese eenvoudig fotosynthese (licht- en donkerreactie fotosynthese (grafiek) lichtreactie (animatie) fotosynthese (model) Dissimilatie aërobe dissimilatie (formule kennen de rest begrijpen) functie mitochondriën anaëerobe dissimilatie gisting RQ (mee kunnen werken) Uitleg: celademhaling citroenzuurcyclus citroenzuurcyclus animatie eindoxidatie eindoxidatie membraan eindoxidatie model glycolyse Beperkende factoren niet in 2004 invloed licht en CO2 op fotosynthese(de beruchte grafiek) Uitleg: fotosynthese (grafiek) Ecologie Kringlopen koolstofkringloop(producenten-consumenten-reducenten) Stikstofkringloop nitraat eiwit energiestromen (schema's+sommen!!) Factoren niet in 2004 biotisch voorbeelden abiotisch voorbeelden Voedselnet voedselweb producenten consumenten reducenten autotroof heterotroof trofisch niveau voedsel piramide biomassa Populatie niet in 2004 s-curve populatiegroei j-curve populatiegroei natuurlijk evenwicht predatie (predator) plaag geboortecijfer sterftecijfer immigratie Relaties niet in 2004 coöperatie mutualisme commensalisme parasitisme Ecosystemen pioniersvegetatie succesie (niet in 2004) climax (niet in 2004) primaire productie bruto primaire productie netto primaire productie monocultuur verschillen oud -jong systeem verlanding regenwoud habitat niche Milieuproblemen ozonlaag broeikaseffect persistente stoffen eutrofiëring groenbemesting zure regen ontbossing erosie Gedrag Ontstaan aangeboren aangeleerd prikkel sleutelprikkel supranormale prikkel motivatie Soorten gedrag inprenting imitatie klassieke conditionering operant conditionering reflex gedoncitioneerde reflex trial and error (proefondervindelijk ) inzicht gewenning territoriumgedrag baltsgedrag conflictgedrag overspronggedrag omgericht gedrag Gaswisseling Natuurkundige principes diffusiesnelheid (formule niet leren mee kunnen werken) tegenstroomprincipe Uitleg: Tegenstroomprincipe gasdruk (buitenlucht long tussen longvliezen) ademhalingsorganen tracheeën huid (amfibieen) kieuwen longen longblaasjes borstvlies longvlies ribademhaling middenrifademhaling ademhalingscentrum zintuigcellen CO2 aorta en halsslagaders Uitleg: Gaswisseling gaswisseling plant verdamping (invloed omgeving, aanpassingen milieu) huidmondjes capilaire werking houtvaten worteldruk Bloed bloedsomloop bloedsomloop enkelvoudig vis (mee kunnen werken) dubbele bloedsomloop vogels en zoogdieren bloedsomloop foetus (mee kunnen werken) poortaderstelsel bovendruk onderdruk kenmerken slagaders kenmerken aders kenmerken haarvaten bouw bloedvaten Haarvaten kransslagader sinusknoop regeling hartslag verlengde merg rol orthosympatisch sympatisch zst. invloed afmetingen op hartslagfrequentie aorta haarvaten stroomsnelheid - druk lymfevaten - lymfe weefselvloeistof Bloed en lymfe (afbeelding) Lymfevaten (animatie) Uitleg: Hart en bloedsomloop Hartwerking Bloed samenstelling rode bloedcellen witte bloedcellen bloedplaatjes plasma serum functie rode bloedcel transport 02 functie hemoglobine grafiek verzadiging hemoglobine (mee kunnen werken) transport CO2 schema begrijpen niet leren!! Uitleg: Opname zuurstofgas functie witte bloedcel Uitleg: afweer overzicht afweer specifieke afweer celulaire immuniteit (T-cel) humorale immuniteit(B-cel) niet specifieke afweer fagocytose actief immuun passief immuun vaccinatie antistof antigen macrofagen stamcellen T-lymfocyten Killercellen~ T-helpercellen T-geheugencellen B-lymfocyten (plasmacellen) mhc bouw antistof bloedgroep ABO uitleg: ABO-bloedroep bepalen bloedgroep bloedtransfusie rhesusfactor uitleg: rhesusfactor bloedplaatjes bloedstolling rol bij stolling fibrine-fibrinogeen vitamine K stollingsfactoren