[home]
[inhoud site][Inhoud bovenbouw][practicum][links]

 

Samenvatting examenstof biologie VWO - tweede fase 8. Stofwisseling van planten  Voeding bij planten Voedingsstoffen Anorganische stoffen --> organische stoffen van gemaakt (autotroof) zouten opgenomen via wortels passief transport via de celwanden van wortelharen en het vulweefsel in de schors (diffusie) actief via de endodermiscellen voorbeelden Voor vorming van eiwitten: nitraat (NO3-) sulfaat (SO42-) Verder: vooral natrium- kalium en chloorionen (Na+, K+ en Cl--) CO2 uit de lucht (opgenomen via huidmondjes) door diffusie water - opgenomen via wortels door osmose verlies van water door verdamping neemt toe door hoge luchtvochtigheid wind hogere temperatuur druppelen water druppelt uit de huidmondjes gebeurt bij hoge luchtvochtigheid, weinig wind en lage luchttemperatuur hoge bodemtemperatuur (dan veel worteldruk) Assimilatie Assimilatie --> energie nodig fotosynthese energie komt uit licht vorming van glucose uit koolstofdioxide en water zuurstof blijft over koolstofdioxide + water --> glucose + zuurstof 6CO2 + 12 H2O + E(nergie) --> C6H12O6 + 6H2O + 6O2 Blad en fotosynthese in chloroplasten (bladgroenkorrels) Koolhydraten Koolhydraten - Gebruik Binas of Biodata glucose polysachariden bijvoorbeeld: zetmeel, cellulose disachariden bijvoorbeeld: sacharose, maltose monosachariden bijvoorbeeld: glucose, fructose, ribose   polysachariden en disachariden zijn aaneenschakeling van monosachariden structuurformules kunnen opzoeken (Binas of Biodata) van: glucose sacharose zetmeel glycogeen ribose vorming van een polysacharide uit glucose: 2 glucose --> disacharide (bijvoorbeeld sacharose) 2 C6H12O6 --> C12H22O11 + 2 H2O n glucose --> polysacharide (bijvoorbeeld zetmeel) n C6H12O6 --> C6nH12nO6 n-1 + (n-1) H2O Voortgezette assimilatie Glucose wordt gemaakt bij de fotosynthese Glucose wordt voor een deel verbruikt bij de dissimilatie --> energie vrijmaken Glucose kan worden omgezet in: andere koolhydraten andere suikers zetmeel --> opslag in zetmeelkorrels vooral in: zaden in zaden kunnen ook eiwitten en vetten als reservevoedsel zitten verdikte delen van stengels verdikte delen van wortels cellulose - voor de celwanden vetten - als bouwstof en als reserve (zaden) eiwitten (hiervoor zijn nitraten uit de bodem voor nodig) bouwstof enzymen Transport in de plant Welke stoffen   Transport gaat via de vaatbundels - zie ook bouw blad transport omhoog water en zouten in vroege voorjaar ook organische stoffen voor uitlopen van knoppen door houtvaten transport omlaag opgeloste organische stoffen (vooral sacharose) door bastvaten Oorzaken transport               Transport in de stengel transport omhoog ontstaat door: zuigkracht van de bladeren water verdampt via de huidmondjes osmotische waarde van de cellen van het blad neemt toe water wordt aangezogen uit de houtvaten worteldruk wortel neemt zouten op (kost energie - actieve opname) osmotische waarde neemt toe water wordt aangezogen uit de bodem (kost geen energie - passieve opname - osmose) capillaire werking Transport de cel in en uit passief transport kost geen energie diffusie kleine (ongeladen) moleculen O2 en CO2 water (door osmose) actief transport kost energie opname van zouten (mineralen) uit de bodem cytoplasmastroming - transport in de cel Gaswisseling    Blad               Gaswisseling blad Opname en afgifte van CO2 en O2 via huidmondjes verder transport via intercellulaire holten huidmondjes in opperhuid blad vooral aan de onderzijde (behalve bij drijvende waterplanten) twee sluitcellen rond opening bevatten bladgroenkorrels werking: licht --> huidmondjes open CO2 opgenomen (voor fotosynthese) O2 afgegeven water verdampt (--> water aangezogen uit houtvaten) donker --> huidmondjes dicht veel verdamping (erg warm, erg droog e.d.) --> huidmondjes gaan ook overdag dicht Plant heeft overdag CO2 nodig voor de fotosynthese (in de bladgroenkorrels) en O2 voor de dissimilatie (in de mitochondriën). In het donker is er alleen dissimilatie. Zie grafiek fotosynthese Stevigheid   Turgor         Celwand en vacuole zorgen voor stevigheid van plantencellen - Turgor celinhoud heeft een hogere osmotische waarde dan de omgeving cel neemt water op vacuole wordt groter vacuole drukt tegen de celwand - deze rekt uit er ontstaat turgor © scholte/marree 2004